Sezai Karakoç, T.S. Eliot ve Abdullah Et-Tayyib’in Eserlerinde Medeniyet ve Kültür İlişkisi

Öz

Sezai Karakoç modern Türk edebiyatı, düşüncesi ve şiiri üzerinde büyük etkisi olan
bir şair-düşünür, Thomas Stearns Eliot modern Amerikan-İngiliz şiirinde geniş yankı bırakan,
dönemin müstesna şair-düşünürlerinden biri ve Abdullah et-Tayyib Sudan ve Arap
edebiyatında oldukça etkili olan ve özel yere sahip şair-düşünürlerden biridir. Türk, İngiliz
ve Sudan edebiyatının önde gelen isimlerinden olan bu üç büyük ismin eserlerinde,
medeniyet ve kültür ilişkisi bazı görüş farklılıklarına rağmen ortak bir perspektif olarak
tezahür etmektedir. Bu çalışmada üç önemli şair-düşünürün medeniyet ve kültür kavramlarını
eserlerine nasıl yansıttıklarını karşılaştırmalı edebiyat bağlamında irdelemek ve
değerlendirmek istiyoruz. Çünkü bu üç büyük ismin bu kavramlara ilişkin tanımları ve
açıklamaları, kültür ve medeniyet ilişkisine ışık tutmaktadır. Yaptığımız çalışmada, Sezai
Karakoç’a göre medeniyetin kültürü de içerdiği; Thomas Stearns Eliot’a göre bu iki kavramın
birbirinden ayrılamaz olduğu ve iç içe kullanıldığı; Abdullah et-Tayyib’de ise bu
iki kavramı zaman zaman birbirinin yerine kullanmakla birlikte kültürün, onun eserlerine
bir medeniyet unsuru olarak yansıtıldığı tespit ve izah edilmektedir.